{"id":58949,"date":"2025-06-09T16:17:31","date_gmt":"2025-06-09T14:17:31","guid":{"rendered":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/glossary\/chi-cuadrado\/"},"modified":"2025-06-09T16:17:31","modified_gmt":"2025-06-09T14:17:31","slug":"chi-cuadrado","status":"publish","type":"glosario","link":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/?glosario=chi-cuadrado","title":{"rendered":"chi cuadrado"},"content":{"rendered":"<div class=\"ttr_start\"><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-1 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1248px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-0 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-1\"><p>Un estad\u00edstico que se usa para evaluar si existe una diferencia significativa entre los valores observados y los valores esperados en un conjunto de datos categ\u00f3ricos.<\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-2\">\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-2 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1248px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-1 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-title title fusion-title-1 fusion-sep-none fusion-title-text fusion-title-size-two\"><h2 class=\"fusion-title-heading title-heading-left fusion-responsive-typography-calculated\" style=\"margin:0;--fontSize:36;line-height:1.5;\">Descripci\u00f3n<\/h2><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-3\"><p class=\"p1\">La prueba de chi cuadrado mide la discrepancia entre lo que se espera te\u00f3ricamente y lo que realmente se observa. Se usa com\u00fanmente en pruebas de hip\u00f3tesis, especialmente para analizar distribuciones de frecuencia.<\/p>\n<p class=\"p2\">Su f\u00f3rmula es:<\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-image-element \" style=\"text-align:center;--awb-caption-title-font-family:var(--h2_typography-font-family);--awb-caption-title-font-weight:var(--h2_typography-font-weight);--awb-caption-title-font-style:var(--h2_typography-font-style);--awb-caption-title-size:var(--h2_typography-font-size);--awb-caption-title-transform:var(--h2_typography-text-transform);--awb-caption-title-line-height:var(--h2_typography-line-height);--awb-caption-title-letter-spacing:var(--h2_typography-letter-spacing);\"><span class=\" fusion-imageframe imageframe-none imageframe-1 hover-type-none\"><img decoding=\"async\" width=\"216\" height=\"83\" alt=\"Chi cuadrado es igual a la suma, para cada categor\u00eda, del cuadrado de la diferencia entre el valor observado y el valor esperado, dividido entre el valor esperado. Esta f\u00f3rmula eval\u00faa cu\u00e1n diferentes son las frecuencias observadas respecto a las esperadas.\" title=\"F\u00f3rmula chi cuadrado\" src=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.12.jpeg\" data-orig-src=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.12.jpeg\" class=\"lazyload img-responsive wp-image-50099\" srcset=\"data:image\/svg+xml,%3Csvg%20xmlns%3D%27http%3A%2F%2Fwww.w3.org%2F2000%2Fsvg%27%20width%3D%27216%27%20height%3D%2783%27%20viewBox%3D%270%200%20216%2083%27%3E%3Crect%20width%3D%27216%27%20height%3D%2783%27%20fill-opacity%3D%220%22%2F%3E%3C%2Fsvg%3E\" data-srcset=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.12-200x77.jpeg 200w, https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.12.jpeg 216w\" data-sizes=\"auto\" data-orig-sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, (max-width: 640px) 100vw, 216px\" \/><\/span><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-4\"><p>Donde:<\/p>\n<p>Oi: frecuencia observada en la categor\u00eda i<\/p>\n<p>Ei: frecuencia esperada en la categor\u00eda i<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-3 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-padding-top:20px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1248px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-2 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-title title fusion-title-2 fusion-sep-none fusion-title-text fusion-title-size-two\"><h2 class=\"fusion-title-heading title-heading-left fusion-responsive-typography-calculated\" style=\"margin:0;--fontSize:36;line-height:1.5;\">Usos frecuentes<\/h2><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-5\"><ul>\n<li><strong>Prueba de bondad de ajuste<\/strong>: eval\u00faa si una muestra sigue una distribuci\u00f3n espec\u00edfica.<\/li>\n<li><strong>Prueba de independencia<\/strong>: determina si dos variables categ\u00f3ricas est\u00e1n relacionadas.<\/li>\n<li><strong>Prueba de homogeneidad<\/strong>: compara distribuciones de una variable categ\u00f3rica entre varios grupos.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-4 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-padding-top:20px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1248px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-3 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-title title fusion-title-3 fusion-sep-none fusion-title-text fusion-title-size-two\"><h2 class=\"fusion-title-heading title-heading-left fusion-responsive-typography-calculated\" style=\"margin:0;--fontSize:36;line-height:1.5;\">Ejemplos<\/h2><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-6\"><p>Supongamos que hemos realizado una encuesta a 100 personas sobre su bebida favorita (caf\u00e9 o te) y sus respuestas se agruparon por g\u00e9nero. Los datos observados se reflejan en la siguiente tabla de contingencia:<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"table-1\">\n<table width=\"100%\">\n<thead>\n<tr>\n<th style=\"text-align: center;\" align=\"left\">G\u00e9nero<\/th>\n<th style=\"text-align: center;\" align=\"left\">Caf\u00e9<\/th>\n<th style=\"text-align: center;\" align=\"left\">Te<\/th>\n<th style=\"text-align: center;\" align=\"left\">Total<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td align=\"left\">Hombre<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">20<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">10<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">30<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td align=\"left\">Mujer<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">30<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">40<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">70<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td align=\"left\">Total<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">50<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">50<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">100<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<div class=\"fusion-text fusion-text-7\"><p><strong>1. Hip\u00f3tesis<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\"><b>H\u2080 (hip\u00f3tesis nula):<\/b><\/span> No hay relaci\u00f3n entre el g\u00e9nero y la preferencia de bebida.<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\"><b>H\u2081 (hip\u00f3tesis alternativa):<\/b><\/span> S\u00ed hay relaci\u00f3n entre el g\u00e9nero y la preferencia de bebida.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-8\"><p><strong>2. Calcular las frecuencias esperadas<\/strong><\/p>\n<p>Se calculan con la siguiente f\u00f3rmula:<\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-image-element \" style=\"text-align:center;--awb-caption-title-font-family:var(--h2_typography-font-family);--awb-caption-title-font-weight:var(--h2_typography-font-weight);--awb-caption-title-font-style:var(--h2_typography-font-style);--awb-caption-title-size:var(--h2_typography-font-size);--awb-caption-title-transform:var(--h2_typography-text-transform);--awb-caption-title-line-height:var(--h2_typography-line-height);--awb-caption-title-letter-spacing:var(--h2_typography-letter-spacing);\"><span class=\" fusion-imageframe imageframe-none imageframe-2 hover-type-none\"><img decoding=\"async\" width=\"316\" height=\"68\" alt=\"E sub i j igual a la multiplicaci\u00f3n del total de la fila por el total de la columna, dividido entre el total general. Esta f\u00f3rmula se usa para calcular la frecuencia esperada en una celda de una tabla de contingencia.\" title=\"C\u00e1lculo de chi cuadrado (ejemplo)\" src=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.34.jpeg\" data-orig-src=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.34.jpeg\" class=\"lazyload img-responsive wp-image-50106\" srcset=\"data:image\/svg+xml,%3Csvg%20xmlns%3D%27http%3A%2F%2Fwww.w3.org%2F2000%2Fsvg%27%20width%3D%27316%27%20height%3D%2768%27%20viewBox%3D%270%200%20316%2068%27%3E%3Crect%20width%3D%27316%27%20height%3D%2768%27%20fill-opacity%3D%220%22%2F%3E%3C%2Fsvg%3E\" data-srcset=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.34-200x43.jpeg 200w, https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.34.jpeg 316w\" data-sizes=\"auto\" data-orig-sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, (max-width: 640px) 100vw, 316px\" \/><\/span><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-9\"><p>Las frecuencias esperadas ser\u00edan:<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"table-1\">\n<table width=\"100%\">\n<thead>\n<tr>\n<th style=\"text-align: center;\" align=\"left\">G\u00e9nero<\/th>\n<th style=\"text-align: center;\" align=\"left\">Caf\u00e9<\/th>\n<th style=\"text-align: center;\" align=\"left\">Te<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td align=\"left\">Hombre<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">15<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">15<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td style=\"text-align: left;\" align=\"left\">Mujer<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">35<\/td>\n<td style=\"text-align: right;\" align=\"left\">35<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<div class=\"fusion-text fusion-text-10\"><p><strong>3.\u00a0Calcular \u03c7\u00b2<\/strong><\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-image-element \" style=\"text-align:center;--awb-caption-title-font-family:var(--h2_typography-font-family);--awb-caption-title-font-weight:var(--h2_typography-font-weight);--awb-caption-title-font-style:var(--h2_typography-font-style);--awb-caption-title-size:var(--h2_typography-font-size);--awb-caption-title-transform:var(--h2_typography-text-transform);--awb-caption-title-line-height:var(--h2_typography-line-height);--awb-caption-title-letter-spacing:var(--h2_typography-letter-spacing);\"><span class=\" fusion-imageframe imageframe-none imageframe-3 hover-type-none\"><img decoding=\"async\" width=\"475\" height=\"239\" alt=\"C\u00e1lculo del estad\u00edstico chi cuadrado. La f\u00f3rmula general muestra que chi cuadrado es igual a la suma, para cada categor\u00eda, del cuadrado de la diferencia entre el valor observado y el esperado, dividido entre el valor esperado. Luego se sustituye: chi cuadrado igual a (20 menos 15) al cuadrado sobre 15, m\u00e1s (10 menos 15) al cuadrado sobre 15, m\u00e1s (30 menos 35) al cuadrado sobre 35, m\u00e1s (40 menos 35) al cuadrado sobre 35. Esto se convierte en 25 sobre 15, m\u00e1s 25 sobre 15, m\u00e1s 25 sobre 35, m\u00e1s 25 sobre 35, lo que da aproximadamente 1.67 m\u00e1s 1.67 m\u00e1s 0.71 m\u00e1s 0.71, igual a 4.76.\" title=\"Imatge 9-6-25 a les 16.39\" src=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.39.jpeg\" data-orig-src=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.39.jpeg\" class=\"lazyload img-responsive wp-image-50107\" srcset=\"data:image\/svg+xml,%3Csvg%20xmlns%3D%27http%3A%2F%2Fwww.w3.org%2F2000%2Fsvg%27%20width%3D%27475%27%20height%3D%27239%27%20viewBox%3D%270%200%20475%20239%27%3E%3Crect%20width%3D%27475%27%20height%3D%27239%27%20fill-opacity%3D%220%22%2F%3E%3C%2Fsvg%3E\" data-srcset=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.39-200x101.jpeg 200w, https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.39-400x201.jpeg 400w, https:\/\/www.carolinacampalans.com\/wp-content\/uploads\/Imatge-9-6-25-a-les-16.39.jpeg 475w\" data-sizes=\"auto\" data-orig-sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, (max-width: 640px) 100vw, 475px\" \/><\/span><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-11\"><p><strong>4. Comparar con valor cr\u00edtico<\/strong><\/p>\n<p>Con gl = (filas &#8211; 1)(columnas &#8211; 1) = (2-1)(2-1) = 1 y un nivel de significancia del 5% (\u03b1 = 0.05), el valor cr\u00edtico es aproximadamente 3.84.<\/p>\n<p>Como 4.76 &gt; 3.84, <strong>se rechaza la hip\u00f3tesis nula (H\u2080)<\/strong>.<\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-12\"><p><strong>5. Conclusi\u00f3n<\/strong><\/p>\n<p>Hay evidencia estad\u00edstica de que la preferencia de bebida depende del g\u00e9nero.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div>\n<div class=\"ttr_end\"><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"template":"","meta":{"inline_featured_image":false,"_vp_format_video_url":"","_vp_image_focal_point":[]},"glosario_categoria":[7025],"glosario_tag":[7019,7099,7100],"class_list":["post-58949","glosario","type-glosario","status-publish","hentry","glosario_categoria-investigacion-analisis","glosario_tag-analisis-visualizacion-datos","glosario_tag-estadistica","glosario_tag-metodos-cuantitativos"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/glosario\/58949","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/glosario"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/glosario"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=58949"}],"wp:term":[{"taxonomy":"glosario_categoria","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fglosario_categoria&post=58949"},{"taxonomy":"glosario_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fglosario_tag&post=58949"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}