{"id":59725,"date":"2026-05-26T20:20:52","date_gmt":"2026-05-26T18:20:52","guid":{"rendered":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/?post_type=glosario&#038;p=59725"},"modified":"2026-05-27T08:34:23","modified_gmt":"2026-05-27T06:34:23","slug":"gobernanza-de-datos","status":"publish","type":"glosario","link":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/?glosario=gobernanza-de-datos","title":{"rendered":"gobernanza de datos"},"content":{"rendered":"<div class=\"ttr_start\"><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-1 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1248px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-0 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-1\"><p>Marco estrat\u00e9gico y operativo que asegura que la informaci\u00f3n de una organizaci\u00f3n sea confiable, segura y utilizada de manera eficiente para la toma de decisiones.<\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-2\">\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-2 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1248px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-1 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-title title fusion-title-1 fusion-sep-none fusion-title-text fusion-title-size-two\"><h2 class=\"fusion-title-heading title-heading-left fusion-responsive-typography-calculated\" style=\"margin:0;--fontSize:36;line-height:1.5;\">Descripci\u00f3n<\/h2><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-3\"><p data-path-to-node=\"3\">En la era digital, las organizaciones no sufren por falta de datos, sino por el exceso de informaci\u00f3n desorganizada.\u00a0La gobernanza de datos viene a resolver la incetidumbre que podr\u00eda derivarse de una situaci\u00f3n as\u00ed de ca\u00f3tica. Se trata de un proceso continuo que alinea a las personas, los procesos y la tecnolog\u00eda para transformar los datos crudos en un activo empresarial estrat\u00e9gico.<\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-4\"><h3 data-path-to-node=\"7\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Los_tres_pilares\"><\/span>Los tres pilares<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p data-path-to-node=\"7\">La gobernanza de datos se sostiene sobre tres pilares fundamentales:<\/p>\n<ul data-path-to-node=\"8\">\n<li>\n<p data-path-to-node=\"8,0,0\"><b data-path-to-node=\"8,0,0\" data-index-in-node=\"0\">Las personas (roles y responsabilidades):<\/b> Define qui\u00e9n es la persona o grupo \u00abpropietario\u00bb de ciertos datos, qui\u00e9n los custodia y qui\u00e9n tiene autorizaci\u00f3n para consultarlos o modificarlos.<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p data-path-to-node=\"8,1,0\"><b data-path-to-node=\"8,1,0\" data-index-in-node=\"0\">Los procesos (reglas y est\u00e1ndares):<\/b> Establece los protocolos sobre c\u00f3mo se capturan, almacenan y eliminan los datos, garantizando que su calidad sea \u00f3ptima (que no haya duplicados ni errores).<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p data-path-to-node=\"8,2,0\"><b data-path-to-node=\"8,2,0\" data-index-in-node=\"0\">La tecnolog\u00eda:<\/b> Las plataformas que facilitan el control, la seguridad y el seguimiento del ciclo de vida de la informaci\u00f3n.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-5\"><h3 data-path-to-node=\"10\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Importancia_para_las_organizaciones\"><\/span>Importancia para las organizaciones<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p data-path-to-node=\"11\">Para las organizaciones actuales, adoptar una cultura de gobernanza de datos es una necesidad competitiva por tres razones esenciales:<\/p>\n<ol start=\"1\" data-path-to-node=\"12\">\n<li>\n<p data-path-to-node=\"12,0,0\"><b data-path-to-node=\"12,0,0\" data-index-in-node=\"0\">Confianza en las decisiones:<\/b> Cuando los datos est\u00e1n gobernados, la direcci\u00f3n de la empresa puede confiar ciegamente en los reportes financieros o comerciales, reduciendo el margen de error humano.<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p data-path-to-node=\"12,1,0\"><b data-path-to-node=\"12,1,0\" data-index-in-node=\"0\">Cumplimiento legal y seguridad:<\/b> En un entorno con normativas estrictas de privacidad (como el RGPD), saber exactamente d\u00f3nde residen los datos sensibles evita sanciones millonarias y protege la reputaci\u00f3n institucional.<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p data-path-to-node=\"12,2,0\"><b data-path-to-node=\"12,2,0\" data-index-in-node=\"0\">Eficiencia operativa:<\/b> Evita que diferentes departamentos trabajen con versiones distintas de la \u00abrealidad\u00bb, unificando el lenguaje interno de la organizaci\u00f3n.<\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-3 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-padding-top:20px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1248px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-2 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-title title fusion-title-2 fusion-sep-none fusion-title-text fusion-title-size-two\"><h2 class=\"fusion-title-heading title-heading-left fusion-responsive-typography-calculated\" style=\"margin:0;--fontSize:36;line-height:1.5;\">Marcos regulatorios<\/h2><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-3 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-title title fusion-title-3 fusion-sep-none fusion-title-text fusion-title-size-three\"><h3 class=\"fusion-title-heading title-heading-left fusion-responsive-typography-calculated\" style=\"margin:0;--fontSize:24;--minFontSize:24;line-height:1.5;\">Marco europeo de gobernanza de datos<\/h3><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-6\"><p id=\"p-rc_accb36745a017a58-31\" data-path-to-node=\"0\"><span class=\"citation-23 citation-end-23\">La Uni\u00f3n Europea ha construido un sistema normativo que busca crear un mercado \u00fanico digital donde la informaci\u00f3n fluya de manera segura, \u00e9tica y justa entre ciudadania, empresas y administraciones p\u00fablicas. El marco regulatorio europeo en materia de datos est\u00e1<\/span> centrado en los derechos de la ciudadania, la libre competencia y la <a href=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/glossary\/soberania-tecnologica\/\">soberan\u00eda tecnol\u00f3gica<\/a>. Este modelo se articula a trav\u00e9s de varias leyes interconectadas que toda organizaci\u00f3n debe conocer para dise\u00f1ar su estrategia de gobernanza.<\/p>\n<p data-path-to-node=\"4\">Este andamiaje legal se sostiene sobre diferentes normas que abordan el dato desde perspectivas complementarias: la privacidad, el valor comercial, las plataformas tecnol\u00f3gicas y la <a href=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/glossary\/inteligencia-artificial\/\">inteligencia artificial<\/a>.<\/p>\n<\/div><div class=\"accordian fusion-accordian\" style=\"--awb-border-size:1px;--awb-icon-size:15px;--awb-content-font-size:20px;--awb-icon-alignment:left;--awb-hover-color:#f9f9f9;--awb-border-color:#cccccc;--awb-background-color:#ffffff;--awb-divider-color:#000000;--awb-divider-hover-color:#000000;--awb-icon-color:#ffffff;--awb-title-color:#af7baf;--awb-content-color:#747474;--awb-icon-box-color:#333333;--awb-toggle-hover-accent-color:#9b00af;--awb-title-font-family:&quot;Roboto Condensed&quot;;--awb-title-font-weight:regular;--awb-title-font-style:normal;--awb-title-font-size:20px;--awb-content-font-family:&quot;Open Sans&quot;;--awb-content-font-style:normal;--awb-content-font-weight:400;\"><div class=\"panel-group fusion-toggle-icon-boxed\" id=\"accordion-59725-1\"><div class=\"fusion-panel panel-default panel-8977aa953871e31c9 fusion-toggle-has-divider\" style=\"--awb-title-color:#af7baf;\"><div class=\"panel-heading\"><h4 class=\"panel-title toggle\" id=\"toggle_8977aa953871e31c9\"><a aria-expanded=\"false\" aria-controls=\"8977aa953871e31c9\" role=\"button\" data-toggle=\"collapse\" data-parent=\"#accordion-59725-1\" data-target=\"#8977aa953871e31c9\" href=\"#8977aa953871e31c9\"><span class=\"fusion-toggle-icon-wrapper\" aria-hidden=\"true\"><i class=\"fa-fusion-box active-icon awb-icon-minus\" aria-hidden=\"true\"><\/i><i class=\"fa-fusion-box inactive-icon awb-icon-plus\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/span><span class=\"fusion-toggle-heading\">Reglamento General de Protecci\u00f3n de Datos (RGPD)<\/span><\/a><\/h4><\/div><div id=\"8977aa953871e31c9\" class=\"panel-collapse collapse \" aria-labelledby=\"toggle_8977aa953871e31c9\"><div class=\"panel-body toggle-content fusion-clearfix\">\n<p id=\"p-rc_accb36745a017a58-32\" data-path-to-node=\"6\"><span class=\"citation-22\">Aprobado en 2016 y plenamente consolidado, el RGPD es la <\/span><span class=\"citation-22\">piedra angular<\/span><span class=\"citation-22 citation-end-22\"> de la gobernanza de datos en Europa.<\/span><\/p>\n<h4 id=\"p-rc_accb36745a017a58-33\" data-path-to-node=\"7,0,0\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Enfoque\"><\/span><span class=\"citation-21\">Enfoque<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p data-path-to-node=\"7,0,0\"><span class=\"citation-21 citation-end-21\">Regula estrictamente los datos personales (cualquier informaci\u00f3n que permita identificar a un individuo).<\/span><\/p>\n<h4 id=\"p-rc_accb36745a017a58-34\" data-path-to-node=\"7,1,0\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Impacto_en_la_gobernanza\"><\/span><span class=\"citation-20\">Impacto en la gobernanza<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p data-path-to-node=\"7,1,0\"><span class=\"citation-20 citation-end-20\">Obliga a las organizaciones a saber exactamente qu\u00e9 datos personales tienen, d\u00f3nde est\u00e1n almacenados, con qu\u00e9 justificaci\u00f3n legal los procesan (consentimiento, contratos) y c\u00f3mo garantizan los derechos de los usuarios (como el derecho al olvido o a la portabilidad).<\/span><\/p>\n<div class=\"source-inline-chip-container luminous-sources hide-from-message-actions ng-star-inserted\">\n<div class=\"source-label-container gds-label-m ng-star-inserted\" dir=\"ltr\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-panel panel-default panel-ff6e71a7bd4b91c82 fusion-toggle-has-divider\" style=\"--awb-title-color:#af7baf;\"><div class=\"panel-heading\"><h4 class=\"panel-title toggle\" id=\"toggle_ff6e71a7bd4b91c82\"><a aria-expanded=\"false\" aria-controls=\"ff6e71a7bd4b91c82\" role=\"button\" data-toggle=\"collapse\" data-parent=\"#accordion-59725-1\" data-target=\"#ff6e71a7bd4b91c82\" href=\"#ff6e71a7bd4b91c82\"><span class=\"fusion-toggle-icon-wrapper\" aria-hidden=\"true\"><i class=\"fa-fusion-box active-icon awb-icon-minus\" aria-hidden=\"true\"><\/i><i class=\"fa-fusion-box inactive-icon awb-icon-plus\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/span><span class=\"fusion-toggle-heading\">Ley de Gobernanza de Datos (Data Governance Act - DGA)<\/span><\/a><\/h4><\/div><div id=\"ff6e71a7bd4b91c82\" class=\"panel-collapse collapse \" aria-labelledby=\"toggle_ff6e71a7bd4b91c82\"><div class=\"panel-body toggle-content fusion-clearfix\">\n<p id=\"p-rc_accb36745a017a58-35\" data-path-to-node=\"9\"><span class=\"citation-18 citation-end-18\">Esta normativa dise\u00f1a las estructuras operativas y los mecanismos para facilitar el intercambio voluntario de informaci\u00f3n.<\/span><\/p>\n<h4 id=\"p-rc_accb36745a017a58-36\" data-path-to-node=\"10,0,0\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Enfoque-2\"><\/span>Enfoque<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p data-path-to-node=\"10,0,0\"><span class=\"citation-17 citation-end-17\">Crear confianza para compartir datos tanto personales como no personales (industriales, comerciales).<\/span><\/p>\n<h4 id=\"p-rc_accb36745a017a58-37\" data-path-to-node=\"10,1,0\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Impacto_en_gobernanza\"><\/span><span class=\"citation-16\">Impacto en gobernanza<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p data-path-to-node=\"10,1,0\"><span class=\"citation-16\">Regula la aparici\u00f3n de los <\/span><span class=\"citation-16\">\u00abintermediarios de datos\u00bb<\/span><span class=\"citation-16\"> (empresas neutrales que conectan a quienes tienen datos con quienes los necesitan) y fomenta el <\/span><i data-path-to-node=\"10,1,0\" data-index-in-node=\"172\"><span class=\"citation-16\">altruismo de datos<\/span><\/i><span class=\"citation-16 citation-end-16\">, permitiendo que ciudadanos y empresas donen su informaci\u00f3n de forma segura para fines de inter\u00e9s general, como la investigaci\u00f3n m\u00e9dica.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-panel panel-default panel-8eb1ab15a86beb963 fusion-toggle-has-divider\" style=\"--awb-title-color:#af7baf;\"><div class=\"panel-heading\"><h4 class=\"panel-title toggle\" id=\"toggle_8eb1ab15a86beb963\"><a aria-expanded=\"false\" aria-controls=\"8eb1ab15a86beb963\" role=\"button\" data-toggle=\"collapse\" data-parent=\"#accordion-59725-1\" data-target=\"#8eb1ab15a86beb963\" href=\"#8eb1ab15a86beb963\"><span class=\"fusion-toggle-icon-wrapper\" aria-hidden=\"true\"><i class=\"fa-fusion-box active-icon awb-icon-minus\" aria-hidden=\"true\"><\/i><i class=\"fa-fusion-box inactive-icon awb-icon-plus\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/span><span class=\"fusion-toggle-heading\">La Ley de Datos (Data Act)<\/span><\/a><\/h4><\/div><div id=\"8eb1ab15a86beb963\" class=\"panel-collapse collapse \" aria-labelledby=\"toggle_8eb1ab15a86beb963\"><div class=\"panel-body toggle-content fusion-clearfix\">\n<p data-path-to-node=\"12\">Esta normativa equilibra la balanza comercial, enfoc\u00e1ndose en el valor econ\u00f3mico de la informaci\u00f3n.<\/p>\n<h4 id=\"p-rc_accb36745a017a58-38\" data-path-to-node=\"13,0,0\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Enfoque-3\"><\/span><span class=\"citation-15\">Enfoque<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p data-path-to-node=\"13,0,0\"><span class=\"citation-15 citation-end-15\">Regular qui\u00e9n puede acceder y beneficiarse de los datos generados por el <a href=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/glossary\/iot\/\">internet de las cosas<\/a> (dispositivos conectados, electrodom\u00e9sticos inteligentes o maquinaria industrial).<\/span><\/p>\n<h4 id=\"p-rc_accb36745a017a58-39\" data-path-to-node=\"13,1,0\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Impacto_en_gobernanza-2\"><\/span><span class=\"citation-14\">Impacto en gobernanza<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p data-path-to-node=\"13,1,0\"><span class=\"citation-14 citation-end-14\">Obliga a los fabricantes de tecnolog\u00edas conectadas a dise\u00f1ar sus productos de forma que las personas usuarias puedan acceder f\u00e1cilmente a los datos que ellas mismas generan y transferirlos a terceros proveedores (por ejemplo, para que un taller independiente repare un coche conectado), rompiendo as\u00ed los monopolios de informaci\u00f3n.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-panel panel-default panel-eb1a8a4d605b400d4 fusion-toggle-has-divider\" style=\"--awb-title-color:#af7baf;\"><div class=\"panel-heading\"><h4 class=\"panel-title toggle\" id=\"toggle_eb1a8a4d605b400d4\"><a aria-expanded=\"false\" aria-controls=\"eb1a8a4d605b400d4\" role=\"button\" data-toggle=\"collapse\" data-parent=\"#accordion-59725-1\" data-target=\"#eb1a8a4d605b400d4\" href=\"#eb1a8a4d605b400d4\"><span class=\"fusion-toggle-icon-wrapper\" aria-hidden=\"true\"><i class=\"fa-fusion-box active-icon awb-icon-minus\" aria-hidden=\"true\"><\/i><i class=\"fa-fusion-box inactive-icon awb-icon-plus\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/span><span class=\"fusion-toggle-heading\">Ley de Inteligencia Artificial (AI Act)<\/span><\/a><\/h4><\/div><div id=\"eb1a8a4d605b400d4\" class=\"panel-collapse collapse \" aria-labelledby=\"toggle_eb1a8a4d605b400d4\"><div class=\"panel-body toggle-content fusion-clearfix\">\n<p data-path-to-node=\"15\">Aunque se enfoca en el software y los <a href=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/glossary\/algoritmo\/\">algoritmos<\/a>, tiene un impacto transversal directo en la gobernanza de la informaci\u00f3n.<\/p>\n<h4 data-path-to-node=\"16,0,0\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Enfoque-4\"><\/span>Enfoque<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p data-path-to-node=\"16,0,0\">Mitigar los riesgos del uso de la <a href=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/glossary\/inteligencia-artificial\/\">IA<\/a> seg\u00fan una clasificaci\u00f3n por niveles de peligro.<\/p>\n<h4 data-path-to-node=\"16,1,0\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Impacto_en_gobernanza-3\"><\/span>Impacto en gobernanza<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p data-path-to-node=\"16,1,0\">Exige que los datos utilizados para entrenar <a href=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/glossary\/large-language-model\/\">modelos de IA<\/a> (especialmente los de alto riesgo, como los de selecci\u00f3n de personal o sanidad) cumplan con alt\u00edsimos est\u00e1ndares de calidad. Esto implica verificar la ausencia de sesgos, asegurar la procedencia leg\u00edtima de la informaci\u00f3n y mantener un registro documental exhaustivo.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-4 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-title title fusion-title-4 fusion-sep-none fusion-title-text fusion-title-size-three\"><h3 class=\"fusion-title-heading title-heading-left fusion-responsive-typography-calculated\" style=\"margin:0;--fontSize:24;--minFontSize:24;line-height:1.5;\">Otros marcos regulatorios<\/h3><\/div><div class=\"accordian fusion-accordian\" style=\"--awb-border-size:1px;--awb-icon-size:15px;--awb-content-font-size:20px;--awb-icon-alignment:left;--awb-hover-color:#f9f9f9;--awb-border-color:#cccccc;--awb-background-color:#ffffff;--awb-divider-color:#000000;--awb-divider-hover-color:#000000;--awb-icon-color:#ffffff;--awb-title-color:#af7baf;--awb-content-color:#747474;--awb-icon-box-color:#333333;--awb-toggle-hover-accent-color:#9b00af;--awb-title-font-family:&quot;Roboto Condensed&quot;;--awb-title-font-weight:regular;--awb-title-font-style:normal;--awb-title-font-size:20px;--awb-content-font-family:&quot;Open Sans&quot;;--awb-content-font-style:normal;--awb-content-font-weight:400;\"><div class=\"panel-group fusion-toggle-icon-boxed\" id=\"accordion-59725-2\"><div class=\"fusion-panel panel-default panel-fc6cfc44ddd929e58 fusion-toggle-has-divider\" style=\"--awb-title-color:#af7baf;\"><div class=\"panel-heading\"><h4 class=\"panel-title toggle\" id=\"toggle_fc6cfc44ddd929e58\"><a aria-expanded=\"false\" aria-controls=\"fc6cfc44ddd929e58\" role=\"button\" data-toggle=\"collapse\" data-parent=\"#accordion-59725-2\" data-target=\"#fc6cfc44ddd929e58\" href=\"#fc6cfc44ddd929e58\"><span class=\"fusion-toggle-icon-wrapper\" aria-hidden=\"true\"><i class=\"fa-fusion-box active-icon awb-icon-minus\" aria-hidden=\"true\"><\/i><i class=\"fa-fusion-box inactive-icon awb-icon-plus\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/span><span class=\"fusion-toggle-heading\">Ley de Privacidad del Consumidor de California (CCPA)<\/span><\/a><\/h4><\/div><div id=\"fc6cfc44ddd929e58\" class=\"panel-collapse collapse \" aria-labelledby=\"toggle_fc6cfc44ddd929e58\"><div class=\"panel-body toggle-content fusion-clearfix\">\n<div class=\"source-inline-chip-container luminous-sources hide-from-message-actions ng-star-inserted\">\n<p>La <em>Ley de Privacidad del Consumidor de California <\/em>(CCPA, por sus siglas en ingl\u00e9s) es una normativa pionera en Estados Unidos que otorga a los ciudadanos del estado el control total sobre la recopilaci\u00f3n, el uso y la venta de sus datos personales en el entorno digital.<\/p>\n<p data-path-to-node=\"3\">Aprobada en 2018 y en vigor desde el 1 de enero de 2020, la CCPA marc\u00f3 un hito en la historia de la legislaci\u00f3n de privacidad en Norteam\u00e9rica. Su nacimiento respondi\u00f3 a una creciente preocupaci\u00f3n social: la opacidad con la que las grandes empresas tecnol\u00f3gicas y los corredores de datos (<i data-path-to-node=\"3\" data-index-in-node=\"288\">data brokers<\/i>) comercializaban la informaci\u00f3n privada de los usuarios sin su consentimiento expl\u00edcito.<\/p>\n<p data-path-to-node=\"4\">Inspirada en gran medida por el Reglamento General de Protecci\u00f3n de Datos (RGPD) de la Uni\u00f3n Europea, la CCPA busca reequilibrar la balanza de poder entre los consumidores y las corporaciones tecnol\u00f3gicas en la era del <i data-path-to-node=\"4\" data-index-in-node=\"219\">big data<\/i>.<\/p>\n<h4 data-path-to-node=\"6\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Los_derechos_del_consumidor\"><\/span>Los derechos del consumidor<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p data-path-to-node=\"7\">El n\u00facleo de la CCPA se articula en torno a cuatro derechos fundamentales que transforman al ciudadano en el \u00abpropietario\u00bb real de su huella digital:<\/p>\n<ul data-path-to-node=\"8\">\n<li>\n<p data-path-to-node=\"8,0,0\"><b data-path-to-node=\"8,0,0\" data-index-in-node=\"0\">Derecho a saber (transparencia):<\/b> Los consumidores pueden solicitar a cualquier empresa sujeta a la ley que les revele qu\u00e9 datos personales espec\u00edficos ha recopilado sobre ellos, de d\u00f3nde los obtuvo, con qu\u00e9 finalidad comercial y con qu\u00e9 terceros los ha compartido.<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p data-path-to-node=\"8,1,0\"><b data-path-to-node=\"8,1,0\" data-index-in-node=\"0\">Derecho a eliminar:<\/b> Los usuarios tienen la potestad de exigir que una empresa borre la informaci\u00f3n personal que posee sobre ellos, salvo en ciertas excepciones legales (como obligaciones fiscales o de seguridad).<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p data-path-to-node=\"8,2,0\"><b data-path-to-node=\"8,2,0\" data-index-in-node=\"0\">Derecho a optar por la exclusi\u00f3n (<i data-path-to-node=\"8,2,0\" data-index-in-node=\"34\">Opt-Out<\/i>):<\/b> Este es quiz\u00e1s el elemento m\u00e1s distintivo de la ley. Permite a los consumidores prohibir expl\u00edcitamente a las empresas que vendan o compartan sus datos a terceros. Para facilitar esto, las p\u00e1ginas web deben incluir un enlace visible que diga textualmente: <i data-path-to-node=\"8,2,0\" data-index-in-node=\"300\">\u00abNo vender mi informaci\u00f3n personal\u00bb<\/i>.<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p data-path-to-node=\"8,3,0\"><b data-path-to-node=\"8,3,0\" data-index-in-node=\"0\">Derecho a la no discriminaci\u00f3n:<\/b> Una empresa no puede negar servicios, variar la calidad de un producto ni alterar los precios a un consumidor que haya decidido ejercer sus derechos de privacidad.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<h4><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Ambito_de_aplicacion\"><\/span>\u00c1mbito de aplicaci\u00f3n<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p data-path-to-node=\"11\">Un aspecto fundamental de esta regulaci\u00f3n es su car\u00e1cter extraterritorial. Esto significa que no importa si una empresa no tiene oficinas f\u00edsicas en California; si hace negocios con residentes de este estado y cumple con ciertos umbrales, est\u00e1 obligada a acatar la ley.<\/p>\n<p data-path-to-node=\"12\">Espec\u00edficamente, afecta a empresas con fines de lucro que operen en California y cumplan al menos uno de estos tres requisitos:<\/p>\n<ol start=\"1\" data-path-to-node=\"13\">\n<li>\n<p data-path-to-node=\"13,0,0\">Tener unos ingresos brutos anuales superiores a 25 millones de d\u00f3lares.<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p data-path-to-node=\"13,1,0\">Comprar, recibir, vender o compartir los datos personales de al menos 50.000 consumidores, hogares o dispositivos al a\u00f1o.<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p data-path-to-node=\"13,2,0\">Obtener el 50% o m\u00e1s de sus ingresos anuales de la venta de datos personales de los consumidores.<\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n<h4 data-path-to-node=\"15\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Evolucion\"><\/span>Evoluci\u00f3n<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h4>\n<p data-path-to-node=\"16\">La regulaci\u00f3n no se ha mantenido est\u00e1tica. En noviembre de 2020, los votantes de California aprobaron una enmienda conocida como <em>CPRA<\/em> (Ley de Derechos de Privacidad de California), que entr\u00f3 plenamente en vigor en 2023.<\/p>\n<p data-path-to-node=\"17\">Esta actualizaci\u00f3n funcion\u00f3 como un \u00abparche de seguridad\u00bb para la ley original, endureciendo las sanciones, creando una agencia estatal espec\u00edfica para vigilar su cumplimiento (la <i data-path-to-node=\"17\" data-index-in-node=\"180\">California Privacy Protection Agency<\/i>) e introduciendo una categor\u00eda especial de \u00abdatos personales sensibles\u00bb (como la <a href=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/glossary\/sistema-de-geolocalizacion\/\">geolocalizaci\u00f3n<\/a> exacta, el origen \u00e9tnico o la orientaci\u00f3n sexual), los cuales gozan de una protecci\u00f3n a\u00fan m\u00e1s restrictiva.<\/p>\n<\/div>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-4 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-padding-top:20px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1248px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-5 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-title title fusion-title-5 fusion-sep-none fusion-title-text fusion-title-size-two\"><h2 class=\"fusion-title-heading title-heading-left fusion-responsive-typography-calculated\" style=\"margin:0;--fontSize:36;line-height:1.5;\">Recursos adicionales<\/h2><\/div><div class=\"fusion-content-boxes content-boxes columns row fusion-columns-1 fusion-columns-total-2 fusion-content-boxes-1 content-boxes-icon-with-title content-left\" style=\"--awb-hover-accent-color:#000000;--awb-circle-hover-accent-color:transparent;--awb-item-margin-bottom:40px;\" data-animationOffset=\"top-into-view\"><div style=\"--awb-backgroundcolor:#ffffff;\" class=\"fusion-column content-box-column content-box-column content-box-column-1 col-lg-12 col-md-12 col-sm-12 fusion-content-box-hover content-box-column-last-in-row\"><div class=\"col content-box-wrapper content-wrapper-background link-area-link-icon link-type-button-bar icon-hover-animation-fade\" data-animationOffset=\"top-into-view\"><div class=\"heading heading-with-icon icon-left\"><a class=\"heading-link\" style=\"float:left;\" href=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/biblioteca-4\/etiqueta\/gobernanza-de-datos\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><div class=\"icon\"><i style=\"background-color:transparent;border-color:transparent;height:auto;width: 21px;line-height:normal;font-size:21px;\" aria-hidden=\"true\" class=\"fontawesome-icon fa-toolbox fas circle-no\"><\/i><\/div><h4 class=\"content-box-heading fusion-responsive-typography-calculated\" style=\"--h4_typography-font-size:20px;--fontSize:20;line-height:1.5;\">Herramientas tecnol\u00f3gicas<\/h4><\/a><\/div><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><div class=\"content-container\">\n<p>En la p\u00e1gina de <strong>Recursos<\/strong> puedes consultar las fichas o rese\u00f1as de las herramientas tecnol\u00f3gicas l\u00edderes en materia de gobernanza de datos.<\/p>\n<\/div><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><a class=\" fusion-read-more fusion-button-bar\" style=\"float:left;\" href=\"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/biblioteca-4\/etiqueta\/gobernanza-de-datos\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Ver herramientas<\/a><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><\/div><\/div><div style=\"--awb-backgroundcolor:#ffffff;\" class=\"fusion-column content-box-column content-box-column content-box-column-2 col-lg-12 col-md-12 col-sm-12 fusion-content-box-hover content-box-column-last content-box-column-last-in-row\"><div class=\"col content-box-wrapper content-wrapper-background link-area-link-icon link-type-button-bar icon-hover-animation-fade\" data-animationOffset=\"top-into-view\"><div class=\"heading heading-with-icon icon-left\"><a class=\"heading-link\" style=\"float:left;\" href=\"https:\/\/retinatendencias.com\/analisis\/esta-obsoleto-el-reglamento-europeo-de-ia-antes-incluso-de-su-aplicacion-plena\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><div class=\"icon\"><i style=\"background-color:transparent;border-color:transparent;height:auto;width: 21px;line-height:normal;font-size:21px;\" aria-hidden=\"true\" class=\"fontawesome-icon fa-newspaper fas circle-no\"><\/i><\/div><h4 class=\"content-box-heading fusion-responsive-typography-calculated\" style=\"--h4_typography-font-size:20px;--fontSize:20;line-height:1.5;\">\u00bfEst\u00e1 obsoleto el reglamento europeo de IA antes incluso de su aplicaci\u00f3n plena?<\/h4><\/a><\/div><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><div class=\"content-container\">\n<blockquote><p>Europa dise\u00f1\u00f3 el AI Act pensando en plataformas digitales capaces de afectar derechos fundamentales. Pero la inteligencia artificial empieza a parecerse m\u00e1s a infraestructura cr\u00edtica que a un producto digital. Y cuando eso ocurre, el reto ya no es solo qu\u00e9 reglas aplicar, sino qu\u00e9 tipo de gobernanza puede operar a la misma velocidad que los sistemas que intenta supervisar.<\/p><\/blockquote>\n<\/div><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><a class=\" fusion-read-more fusion-button-bar\" style=\"float:left;\" href=\"https:\/\/retinatendencias.com\/analisis\/esta-obsoleto-el-reglamento-europeo-de-ia-antes-incluso-de-su-aplicacion-plena\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">FERNANDO MALDONADO (El Pa\u00eds Retina)<\/a><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-clearfix\"><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-5 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-padding-top:20px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1248px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-6 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-title title fusion-title-6 fusion-sep-none fusion-title-text fusion-title-size-two\"><h2 class=\"fusion-title-heading title-heading-left fusion-responsive-typography-calculated\" style=\"margin:0;--fontSize:36;line-height:1.5;\">Enlaces<\/h2><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-7 fusion_builder_column_1_3 1_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:33.333333333333%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:5.76%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:5.76%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-8 fusion_builder_column_1_3 1_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:33.333333333333%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:5.76%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:5.76%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div ><a class=\"fusion-button button-flat fusion-button-default-size button-default fusion-button-default button-1 fusion-button-span-yes fusion-button-default-type\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\" href=\"https:\/\/es.wikipedia.org\/wiki\/Gobernanza_de_datos\"><i class=\"fa-wikipedia-w fab awb-button__icon awb-button__icon--default button-icon-left\" aria-hidden=\"true\"><\/i><span class=\"fusion-button-text awb-button__text awb-button__text--default\">gobernanza de datos<\/span><\/a><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-9 fusion_builder_column_1_3 1_3 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:33.333333333333%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:5.76%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:5.76%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-6 fusion-flex-container has-pattern-background has-mask-background nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1248px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-10 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-separator fusion-full-width-sep\" style=\"align-self: center;margin-left: auto;margin-right: auto;margin-top:60px;width:100%;\"><div class=\"fusion-separator-border sep-single sep-dotted\" style=\"--awb-height:20px;--awb-amount:20px;border-color:#000000;border-top-width:1px;\"><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div>\n<div class=\"ttr_end\"><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"template":"","meta":{"inline_featured_image":false,"_vp_format_video_url":"","_vp_image_focal_point":[]},"glosario_categoria":[7001],"glosario_tag":[7034,7020,7051,7036,7037],"class_list":["post-59725","glosario","type-glosario","status-publish","hentry","glosario_categoria-organizaciones-negocios","glosario_tag-economia-del-conocimiento","glosario_tag-gestion-de-informacion","glosario_tag-gestion-del-conocimiento","glosario_tag-inteligencia-artificial","glosario_tag-sociedad-de-la-informacion"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/glosario\/59725","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/glosario"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/glosario"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=59725"}],"wp:term":[{"taxonomy":"glosario_categoria","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fglosario_categoria&post=59725"},{"taxonomy":"glosario_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.carolinacampalans.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fglosario_tag&post=59725"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}